تحلیل محتوای گفتمان رایج موسیقی سنتی و موسیقی رپ

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه علوم ارتباطات اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد دماوند، تهران، ایران

2 گروه علوم ارتباطات اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکز، تهران، ایران، (نویسنده مسئول)، پست الکترونیک: bitashahmansouri@yahoo.com

چکیده

این تحقیق، با هدف بررسی تحلیل محتوای گفتمان رایج موسیقی سنتی و موسیقی رپ در ده سال گذشته در ایران صورت گرفته است. تا ضمن شناخت موسیقی سنتی و موسیقی رپ، به تحلیل محتوای این دو نوع موسیقی بپردازد. این تحقیق با استفاده از روش تحلیل محتوا به مطالعه کمی و کیفی مضمون‌های به کار رفته در هر دو نوع موسیقی پرداخته است. با توجه به رویکرد زبان شناسانه سوسوری مبنی بر دال‌ها و مدلول‌ها و با استفاده از نمونه‌گیری تصادفی از آثار محمدرضا شجریان برای موسیقی سنتی و یاسر بختیاری (یاس) برای موسیقی رپ، در ده سال اخیر بوده است. یافته‌های این پژوهش حاکی از آن است که تفاوت فاحش پرداختن به مقوله اجتماعی، در دو نوع موسیقی سنتی و رپ، قابل توجه است. در موسیقی سنتی کمتراز یک چهارم محتوا، به مقوله‌های اجتماعی می‌پردازد. حال آن که در موسیقی رپ، حدود یک سوم محتوا، به مقوله اجتماعی پرداخته می‌شود.
به نظر می‌رسد وجه اشتراک دو نوع موسیقی سنتی و رپ در کمترین میزان پرداختن به ارزش‌های اخلاقی است. مقوله فرهنگ ملی در هر دو نوع موسیقی، به صورت نسبتا برابر مورد توجه قرار گرفته‌اند. در موسیقی سنتی، بیش از دیگر مقوله‌ها در حد بیش از (40 درصد)، به مقوله گفتمان قدرت پرداخته می‌شود و کمترین میزان توجه به مقوله ارزش‌های اخلاقی پرداخته شده است.

کلیدواژه‌ها