ارزیابی پیشرفت و پسرفت رسانه‌های چاپی با استفاده از شاخص بهره‌وری مالم‌کوئیست در تحلیل پوششی داده‌ها

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدیریت رسانه‌ای، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 دانشیار، گروه ریاضی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 دانشیار گروه علوم ارتباطات اجتماعی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 استادیار گروه مدیریت رسانه‌ای، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

چکیده

محدودیت منابع یک واقعیت غیر قابل انکار است که بسیاری از سازمان‌ها (نظیر سازمان‌های رسانه‌ای) با آن در ارتباط هستند؛ از این رو، بهبود بهره‌وری منابع این سازمان‌ها نیز یکی از مهم‌ترین نگرانی‌های مدیران است. در نتیجه، یک مدیر باید عملکرد سازمان خود را پیوسته ارزیابی کند. در این مقاله، قصد داریم میزان پیشرفت و پسرفت روزنامه‌های چاپی ایران را بین سال‌های (1394) و (1395) ارزیابی کنیم. این مطالعه، از لحاظ هدف کاربردی است و از شاخص بهره‌وری مالم‌کوئیست که یک رویکرد بسیار مفید در تحلیل پوششی داده‌ها برای اندازه‌گیری میزان پیشرفت و پسرفت واحدهای تصمیم‌گیرنده‌ی تحت ارزیابی است، استفاده کرده است. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها نیز از نرم‌افزار «گمز» که یک سیستم مدل‌سازی قوی برای برنامه‌نویسی ریاضی و بهینه‌سازی است، استفاده شده است. پس از مرور ادبیات ارزیابی عملکرد و مصاحبه با خبرگان حوزه‌ی مدیریت رسانه و همچنین، کارشناسان معاونت مطبوعاتی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، شاخص‌های مورد نیاز شناسایی و انتخاب شده است. نتایج حاصل از مقایسه‌ی شاخص‌های درون سازمانی در دو سال متوالی (1394) و (1395) نشان می‌دهد از 87 واحد تصمیم‌گیرنده‌ی تحت ارزیابی، 29 واحد پیشرفت و 58 واحد پسرفت داشته‌اند. به منظور بهبود واحدهایی که پسرفت داشته‌اند، استراتژی مناسب پیشنهاد شده است.

کلیدواژه‌ها


آذر، عادل.، دانشور، مریم.، خدادادحسینی، سیدحمید. و عزیزی، شهریار. (1391). "طراحی مدل ارزیابی عملکرد گروه‌های کاری: رویکرد تحلیل پوششی داده‌های چندسطحی"، پژوهش‌های مدیریت منابع سازمانی، دوره 2(2)، صص. 1-22.
ایجادی مقصودی، آبتین.، خلیل‌زاده، محمد. و حافظ‌الکتب، اشکان. (1397). "رتبه‌بندی و ارزشیابی روش‌های سنتی ارزیابی عملکرد سازمانی با محتوای تئوری و با استفاده از یک روش تصمیم‌گیری ادغامی"، مجله‌ی مدیریت توسعه و تحول، دوره 32، صص. 51-65.
بختیاری، حسین. (1397). "طراحی مدل ارزیابی و رتبه‌بندی شبکه‌های استانی صدا و سیما با رویکرد تصمیم‌گیری چندمعیاره"، فصلنامه‌ی پژوهش‌های ارتباطی، دوره 25، شماره 2(94)، صص. 79-101.
جهانشاهلو، غلامرضا.، حسین‌زاده لطفی، فرهاد. و نیکومرام، هاشم. (1389). "تحلیل پوششی داده‌ها و کاربرد آن"، چاپ اول، تهران: انتشارات آثار نفیس.
دانایی‌فرد، حسن.، الوانی، مهدی. و آذر، عادل. (1383). "روش‌شناسی پژوهش کمی در مدیریت: رویکردی جامع"، تهران: انتشارات صفار.
رضائیان، علی. (1388). "مبانی سازمان و مدیریت"، تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت).
سلطانی‌فر، محمد. و یحیایی ایله‌ای، احمد. (1391). "طراحی مدل ارزشیابی عملکرد روابط عمومی مؤسسات اقتصادی – تجاری"، فصلنامه‌ی مطالعات رسانه‌ای، دوره 7، شماره 19، صص. 11-19.
طبرسا، غلامرضا. (1378). "بررسی و تبیین نقش اقتضائات استراتژیک در انتخاب الگوی ارزیابی عملکرد سازمان‌های دولتی"، مجموعه مقالات دومین جشنواره‌ی شهید رجایی، ارزیابی عملکرد دستگاه‌های اجرایی کشور، تهران: سازمان امور اداری و استخدامی کشور.
طبیبی، سیدجمال‌الدین.، ملکی، محمدرضا. و دلگشایی، بهرام. (1395). "تدوین پایان نامه، رساله، طرح پژوهشی و مقاله‌ی علمی"، چاپ هشتم، تهران: انتشارات فردوس.
فرهنگی، علی‌اکبر. و ببران، صدیقه. (1393). "مدیریت رسانه"، چاپ اول، تهران: دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی رسانه‌ها.
فرهنگی، علی‌اکبر. و دانایی، ابوالفضل. (1392). "توسعه و اجرای سیستم‌های ارزیابی عملکرد متوازن در سازمان‌های رسانه‌ای"، تهران: انتشارات مکث نظر.
وفایی، فرهاد. (1386). "طراحی یک مدل ریاضی برای اندازه‌گیری کارایی مدل‌های جبرانی MADM به کمک روش تحلیل پوششی داده‌ها (DEA) در سیستم امتیازدهی مدل تعالی EFQM"، رساله‌ی دکتری، تهران: دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده مدیریت و اقتصاد.
Chen, K., Yang, G. & Khoveyni, M. (2017). “Measuring performance evolution of academic journals in management science and operations research: A DEA-Malmquist approach”, Journal of Management Science and Engineering, Vol. 2(1), PP. 34-54.
Cooper, W.W., Seiford, L.M. & Tone, K. (2007). “Data envelopment analysis: A comprehensive text with models, applications”, references and DEA-solver software, 2nd ed. New York: Springer.
Farzipoor Saen, R. (2011). “Media selection in the presence of flexible factors and imprecise data”, Journal of The Operational Research Society (JORS), Vol. 62, PP. 1695–1703.
Fortunati, L. & O'sullivan, J. (2019). “Situating the social sustainability of print media in a world of digital alternatives”, Telematics and Informatics (T&I), Vol. 37, PP. 137-145.
Goldin, C. (2014). “Human Capital”, Handbook of Clio metrics, Department of economics Harvard university and national bureau of economic research.
Heini, O. (2007). “Performance measurements: Designing a generic measure and performance indicator model”, Department of Information Systems of the University of Geneva, P. 136.
Jafari, Y. (2014). “Malmquist productivity index for multi time periods”, International Journal of Data Envelopment Analysis (IJDEA), Vol. 2, PP. 315-322.
Jantunen, A., Tarkiainen, A., Chari, S. & Oghazi, P. (2018). “Dynamic capabilities, operational changes, and performance outcomes in the media industry”, Journal of Business Research (JBR), Vol. 89, PP. 251-257.
Jiao, H., Alon, I., Koo, C.K. & Cui, Y. (2013). “When should organizational change be implemented? The moderating effect of environmental dynamism between dynamic capabilities and new venture performance”, Journal of Engineering and Technology Management (JET-M), Vol. 30(2), PP. 188-205.
Makkonen, H. Pohjol, M. & Olkkonen, R. (2014). “Dynamic capabilities and firm performance in a financial crisis”, Journal of Business Research (JBR), Vol. 67(1), PP. 2707-2719.
Martinez-Nunez, M. & Perez-Aguiar, W.S. (2014). “Efficiency analysis of information technology and online social networks management: An integrated DEA-Model assessment”, Information & Management (I&M), Vol. 51, PP. 712-725.
Moullin, M. (2007). “Linking performance measurement and organisational excellence”, International Journal of Health Care Quality Assurance (IJHCQA), Vol. 20(3), PP. 181-183.
Neely, A., Gregory, M. & Platts, K. (1995). “Performance measurement system design: A literature review and research agenda”, International Journal of Operations & Production Management (IJOPM), Vol. 25(12), PP. 1228-1263.
Song, Y., Schubert, T., Liu, H. & Yang, G. (2019). “Measuring scientific productivity in China using Malmquist productivity index”, Journal of Data and Information Science (JDIS), Vol. 4(1), PP. 32-59.
Teece. D.J. (2018). “Business models & dynamic capabilities”, Long Range Planning, Vol. 51(1), PP. 40-49.
Wang, Y.M. & Lan, Y.X. (2011). “Measuring Malmquist productivity index: A new approach based on double frontiers data envelopment analysis”, Mathematical and Computer Modelling, Vol. 54, PP. 2760-2771.
Wirtz, B.W. (2011). “Media and internet management”, Wiesbaden, Germany: Gabler Verlag, 2011 edition (July 14, 2011). ISBN-13: 978-3-8349-3010-1 (paperback), P. 569.
Beggs, j. (2018). “Learn About the Production Function in Economics”, Available at: https://www.thoughtco.com/ the-production-function-overview-1146826 [cited 2018 Dec 23].
Majaski, Ch. (2019). “Human Capital vs”, Physical Capital: What's the Difference? Available at: https://www.investopedia.com /ask/answers/062616/human-capital-vs-physical-capital-what-difference.asp [cited 2019 Feb 25].